Kişilik Bozukluğu
Kişilik Bozukluğu nedir ?
Kişiliğimiz, her birimizi olduğumuz birey yapan düşünce, duygu ve davranışların toplamıdır.
Her zaman aynı şekilde düşünmüyor, hissetmiyoruz ve davranmıyoruz. İçinde bulunduğumuz durum, bizimle olan insanlar ile ileteşimimiz ve birbiriyle bağlantılı bir çok çevresel faktöre bağlıdır.
Bununla birlikte, kendinizle ve başkalarıyla nasıl ilişki kurduğunuzda önemli zorluklar yaşıyorsanız. Sorunlar ile günden güne baş etmekte sorun yaşıyorsanız, kişilik bozukluğu teşhisi alabilirsiniz.
Kişilik Bozukluğu Çeşitleri Nedir ?
Psikiyatristler, on tip kişilik bozukluğunu tanımlayan bir hastalık teşhis sistemi kullanmaktadır. Bunlar kendi içerisinde üç kategoriye ayrılmıştır.
Şüpheci , empati yapılması güç kişilikler :
- Paranoid kişilik bozukluğu
- Şizoid kişilik bozukluğu
- Şizotipal kişilik bozukluğu
Duygusal, Karmaşık, öfkeli kişilikler :
- Borderline kişilik bozukluğu (BPD)
- Histrionik kişilik bozukluğu
- Narsistik kişilik bozukluğu
- Antisosyal kişilik bozukluğu
Endişeli kişilikler :
- Çekingen kişilik bozukluğu
- Bağımlı kişilik bozukluğu
- Obsesif kompulsif kişilik bozukluğu (OKKB)
Paranoid kişilik bozukluğu
Paranoya ile ilişkili düşünceler, hisler
- Arkadaşlarınıza ve ailenize bile güvenmekte zorlanıyorsanız.
- İnsanlara güvenmeyi imkansız görüp, sizi kullanacaklarına veya sizden yararlanacaklarına inanıyorsanız.
- Aşırı alınganlık veya hassasiyet göstermek.
- Masum konuşmaları veya başkalarının sıradan bakışlarını tedit olarak görüyorsanız.
Şizoid kişilik bozukluğu
- İnsanlarla yakın ilişkiler kurmakta zorluk çeker.
- Başkalarının müdahalesi olmadan hayatlarını yaşamayı isterler.
- Kendi düşünceleri ve hayal gücü çok geniş olduğu halde bunu insalara yansıtmazlar.
- Birçok aktiviteden zevk alamazlar.
- Seks veya duygusal yakınlığa çok az ilgi duyar.
- İnsanlara karşı duygusal olarak soğuktur.
Şizotipal kişilik bozukluğu
- Çarpık düşünceler veya algılar yaşamak ( Kültürel veya dini değer ile ilgili farklı düşünceleri insanları düşünmeden yansıtabilirler )
- Yakın arkadaşlık ilişkileri kurmayı son derece zor bulurlar.
- Toplumun genelinden farklı giyinirler, farklı resim yaparlar.
- Zihin okuyabileceklerine veya 'altıncı his' gibi özel güçlere sahip olduğuna inanırlar.
Borderline kişilik bozukluğu (BPD)
- Kişilerin kendisini terk etmesi konusunda çok endişeli hisseder. Bunu durdurmak için her şeyi yaparlar. Başaramayacaklarını düşündüklerini terk ederler.
- Hızlı bir şekilde değişebilen çok yoğun duygulara sahip olurlar. (örneğin, sabahları çok mutlu ve kendinden emin hissederler. Öğleden sonra ise tam tersi hüzünlü ve üzgün hissederler)
- Kim olduğunuza veya hayattan ne istediğinize dair güçlü bir fikre sahip değilsiniz, bununla ilgili fikirleriniz, kiminle olduğunuza bağlı olarak önemli ölçüde değişiyor
- istikrarlı ilişkiler veya arkadaşlıklar kurmayı ve sürdürmeyi çok zor buluyorum
- Dürtüsel davranabilirler ve kişinin kendisine zarar verebilecek şeyler yaparlar (aşırı yemek yemek, uyuşturucu kullanmak veya tehlikeli araç kullanmak gibi)
- İntihar düşüncelerine sahip olabilirler
- Kolay sinirlenirler , kuralları sevmezler
Histrionik kişilik bozukluğu
- İlgi odağı değilseler kendilerini çok rahatsız hissederler.
- İnsanları sürekli eğlendirmeleri gerektiğini hissederler.
- Sürekli olarak başkalarının onayını almaya çalışırlar. Ayrıca kendilerini onayını aldıkları kişiye bağımlı hissederler.
- Çok aceleci kararlar veririler.
- İlgi odağı olmayı sağlamak için kışkırtıcı davranabilir veya giyinebilirler.
- Başka kişilerin fikirlerinden kolayca etkilenebilir.
Narsistik kişilik bozukluğu
- İnsanlardan daha iyi olduğunuza inanmanıza sebep olacak üstün özelliklerininizin olduğuna inanmak
- Kırılgan bir özgüvene sahip olmak
- Başkaları sizi görmezden gelirse ve hak ettiğinizi hissetiğinizi elde edemediğinizde öfke duymak.
- Diğer insanların başarılarına kızmak
- Kendi ihtiyaçlarınızı diğer insanların ihtiyacından daha önemli görmek
- Bencil ve insanları küçümseyen veya diğer insanların ihtiyaçlarının farkında olmayan biri olarak görülmek.
Antisosyal kişilik bozukluğu
- Genellikle kendiniz veya diğer insanlar için sonuçlarını düşünmeden kendinizi veya insanları tehlikeli veya riskli durumlara sokmak.
- Tehlikeli ve bazen yasa dışı davranmak (sabıka kaydınız olabilir)
- Başkaları için hoş olmayan şekillerde davranmak
- Çok kolay sıkılmak ve dürtüyle hareket etmek. ( örneğin, bir işi uzun süre yapmakta zorlanabilirsiniz )
- Agresif davranmak ve kolayca kavga etmek
- İnsanları incitebilecek olsalar bile, o eylemi yinede yapma. İstediğinizi elde etmek için, ihtiyaçlarınızı ve arzularınızı diğer insanlarınkinin üstüne koymmak.
- Empati ile ilgili sorunlarınız olabilir. ( örneğin, başkalarına kötü davranırsanız herhangi bir suçluluk hissetmeyebilirsiniz )
Çekingen kişilik bozukluğu
- Başkalarıyla birlikte olmanız gerektiği anlamına geldiğinden, iş veya sosyal faaliyetlerden kaçınmak.
- Eleştiriye karşı çok duyarlı olmak
- Toplumda sürekli olarak kişiler tarafından reddedilme korkusu yaşamak
- Başkaları tarafından alay edilme veya utandırılmak konusunda endişelenme
- Yalnız ve toplumdan izole hissetmek ve başka kişilerden kendini daha düşük seviyede hissetmek
- Kendinizi herhangi bir aktivitede utandırmanız durumunda yeni aktiviteler denemekte tamamen isteksiz olmak
Bağımlı kişilik bozukluğu
- Muhtaç, 'güçsüz' hissetmek ve başkalarının yardımı veya desteği olmadan karar verememek veya günlük ihtiyaçlarınızı yerine getirmek için bile destek almak
- Başkalarının hayatınızın birçok alanı için sorumluluk almasına izin vermek
- Yanlış olduğunu düşündüğünüz halde yalnız kalmaktan veya birinin desteğini kaybetmekten korktuğunuz için hoşlanmadığınız şeyleri kabul etmek
- Kendinize güveninizin olmaması
- Diğer insanların sizden çok daha yetenekli olduğunu düşünmek.
Obsesif kompulsif kişilik bozukluğu (OKKB)
- Her şeyi düzenli ve kontrol altında tutmaya çalışmak
- Kendiniz ve diğer isanlar için gerçekçi olmayan yüksek standartlar belirlemek
- Eğer bir şey yapılacak ise en iyi ve doğru yolun senin yöntemin olduğunu düşünmek
- Sizin veya başkalarının hata yapması konusunda sürekli endişe duymak.